1. Tác dụng của nước muối trong chữa viêm mũi dị ứng

Nước muối có khả năng sát khuẩn, làm sạch vết thường, giảm nguy cơ viêm nhiễm. Nguyên nhân chính gây nên viêm mũi dị ứng là do các dị nguyên như vi khuẩn, nấm, virus tồn tại và sinh sản trong xoang mũi. Nước muối được sử dụng làm chất sát khuẩn, làm sạch các hốc xoang, hốc mũi, loại bỏ một phần các tác nhân gây dị ứng ra khỏi cơ thể. Từ đó làm giảm các triệu chứng nghẹt mũi, chảy nước mũi ở người bệnh.

Nước muối bao gồm nước muối tự pha bằng muối ăn tại nhà và nước muối sinh lý đã được pha sẵn. Hiện nay nước muối sinh lý thường được các bác sĩ khuyên dùng bởi tính ổn định và vô khuẩn cao. Chữa viêm mũi dị ứng bằng nước muối thích hợp sử dụng cho tất cả các đối tượng như người già, trẻ em, phụ nữ mang thai và cho con bú… Tuy nhiên không sử dụng nước muối quá 2 lần/ngày.

2. Các cách chữa viêm mũi dị ứng bằng nước muối đúng nhất

Nên sử dụng nước muối sinh lý NaCl 0,9% là dung dịch đẳng trương, có nồng độ thẩm thấu tương đương với tế bào con người, đây cũng là dung dịch có tính vô khuẩn cao, giảm  nguy cơ viêm nhiễm. Trong trường hợp không có nước muối sinh lý có thể pha nước muối theo tỉ lệ 9g muối và 100ml nước sạch. 

2.1 Xịt rửa vùng mũi bằng nước muối

Chuẩn bị:

• Nước muối.
• Xi lanh vô khuẩn dùng một lần (đã bỏ kim tiêm).

Quy trình thực hiện:

• Rửa tay sạch sẽ.
• Dùng xi lanh hút dung dịch nước muối.
• Ngồi trên ghế, đưa người về phía trước.
• Nghiêng đầu 45 độ về phía đối diện bên mũi chuẩn bị xịt.
• Đưa vòi xi lanh vào ống mũi và xịt nhẹ nhàng lượng nước muối vừa đủ. Trong khi xịt há miệng to để nước muối không chảy vào tai.
• Thực hiện xịt 2 lần/ bên mũi.
• Sau khi xịt xong để nước muối và dịch mũi tự chảy ra. Có thể dùng tay hỷ nhẹ để toàn bộ dịch trong mũi chảy ra hết, không bị còn ứ đọng trong hốc mũi.

2.2 Kết hợp nước muối và nước ép tỏi

Theo Đông y, tỏi có vị cay, tính ấm có tác dụng  sát trùng, giải độc. Tỏi có chứa các chất như allicin, liallyl sulfide,…có tác dụng ngăn cản sự phát triển và tiêu diệt các loại vi khuẩn, nấm gây bệnh. Tỏi kết hợp với nước muối có tác dụng như loại kháng sinh tự nhiên làm giảm các triệu chứng viêm mũi dị ứng trong thời gian ngắn. 

Chuẩn bị:

• 3-4 tép tỏi.
• Vải xô mềm.
• Nước muối.
• Xi lanh vô khuẩn dùng một lần (đã bỏ kim tiêm).

Quy trình thực hiện:

• Rửa tay sạch sẽ.
• Tỏi bóc vỏ, dùng cối giã nát.
• Dùng vải xô ép tỏi vừa giã lấy nước cốt.
• Pha dung dịch nước ép tỏi: nước muối theo tỉ lệ 1:2.
• Dùng xi lanh hút dung dịch nước muối tỏi vừa pha.
• Ngồi trên ghế, đưa người về phía trước.
• Nghiêng đầu 45 độ về phía đối diện bên mũi chuẩn bị xịt.
• Đưa vòi xi lanh vào ống mũi và xịt nhẹ nhàng lượng dung dịch muối tỏi vừa đủ. Trong khi xịt há miệng to để dung dịch không chảy vào tai.
• Thực hiện xịt 2 lần/ bên mũi.
• Sau khi xịt xong để dung dịch muối tỏi và dịch mũi tự chảy ra. Có thể dùng tay hỷ nhẹ để toàn bộ dịch trong mũi chảy ra hết, không bị còn ứ đọng trong hốc mũi.

3. Lưu ý khi sử dụng nước muối điều trị viêm mũi dị ứng

Mặc dù nước muối được coi là một trong những phương pháp điều trị an toàn và hiệu quả. Tuy nhiên không nên quá lạm dụng phương pháp này tránh dẫn đến tình trạng tổn thương niêm mạc, mũi ẩm ướt trong thời gian dài tạo môi trường cho vi khuẩn phát triển. Phương pháp này chỉ hỗ trợ làm sạch hốc mũi, giảm các triệu chứng tức thời của người bệnh. Do đó, để chữa viêm mũi dị ứng bằng nước muối hiệu quả nhất cần lưu ý một số điều sau đây.

• Chữa viêm mũi dị ứng bằng nước muối hiệu quả tốt nhất khi vừa có dấu hiệu bệnh. Nếu bị nặng cần đến cơ sở y tế thăm khám và điều trị theo phác đồ của bác sĩ, nước muối chỉ đóng vai trò hỗ trợ và dẫn thuốc trong trường hợp này.
• Khi sử dụng nước muối cần xịt đúng cách, nhẹ nhàng. Tránh để nước muối chảy vào tai.
• Không sử dụng nước muối quá 2 lần/ngày và không quá 5 ngày/ đợt dùng.
• Nên sử dụng nước muối sinh lý NaCl 0,9% thay cho nước nước muối tự pha.
• Đeo khẩu trang khi ra ngoài để tránh tiếp xúc với tác nhân gây dị ứng như phấn hoa, khói bụi,…
• Dọn dẹp nhà cửa thường xuyên, ngăn vi khuẩn phát triển.
• Giữ tinh thần thoải mái, ăn uống đủ chất.

Hiện nay, trên thực tế chưa có phương pháp điều trị tận gốc của viêm mũi dị ứng. Các phương pháp đều tập trung làm giảm triệu chứng và giúp người bệnh thoát khỏi những khó chịu và phiền toái do bệnh viêm mũi dị ứng gây ra. Dùng nước muối sinh lý để điều trị viêm mũi dị ứng cũng là một trong các phương pháp hỗ trợ nhằm cải thiện triệu chứng an toàn và hiệu quả. Tuy nhiên khi bị viêm mũi dị ứng bạn vẫn nên chủ động đến gặp bác sĩ chuyên khoa để có phương án điều trị phù hợp nhất.

CN. Vũ Thị Anh Đào

Bài viết Chữa viêm mũi dị ứng bằng nước muối hiệu quả đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Vạn Quốc Dược Vương.

Bơi lội tốt cho sức khỏe nhưng cũng dễ gây viêm mũi xoang

Bạn có một buổi bơi tuyệt vời với sự tiếp xúc với ánh nắng mặt trời, nồng độ Vitamin D tăng lên, cơ thể bạn cảm thấy trẻ hóa nhưng mũi và xoang có thể bị tổn thương với những biểu hiện: ngứa, đau, rát… dọc theo hốc mũi, hắt hơi, chảy nước mũi trong rồi vàng xanh, đau nhức vùng má, trán, hốc mắt, sau gáy… rồi ho, lúc này cảm giác thật khó chịu, làm tan đi cảm giác sảng khoái lúc bắt đầu bơi.

Vậy cứ bơi và… sẽ chịu đựng viêm xoang? Cảm giác của bạn thế nào? Thực ra, bạn hoàn toàn có thể phòng tránh được viêm xoang khi đi bơi.

Có hai lý do chính xuất phát từ hồ bơi gây ra các vấn đề về mũi xoang: bể bơi không được làm sạch hàng ngày hoặc có hàm lượng Clo rất cao.

Nước hồ bơi không sạch là nguồn nhiễm khuẩn cho hệ thống niêm mạc đường hô hấp, nhất là mũi xoang. Để làm sạch nước bể bơi, loại bỏ các vi khuẩn gây bệnh, người ta phải pha thêm Clo vào trong nước bể bơi, tuy nhiên bản thân chất Clo cũng có thể gây viêm mũi xoang do sự kích ứng của niêm mạc với hoá chất.

Khởi đầu là hiện tượng kích ứng của niêm mạc mũi với Clo như ngứa mũi, cay mũi, thậm chí đau rát mũi kèm theo hắt hơi, chảy nước mũi… Nếu các kích thích này tồn tại kéo dài một đến hai tuần, các triệu chứng trên ngày càng trở nên nặng nề hơn. Và biểu hiện thành bệnh viêm mũi xoang cấp điển hình: Sốt cao 39 – 40 độ, đau tức vùng má, trán, nhức mỏi mắt, rát mũi, ngạt tắc mũi, chảy nước mũi vàng xanh, từ hốc mũi ra cửa mũi trước hoặc xuống họng gây ho và khạc đờm.

Hiện tượng viêm xoang này xuất hiện là do niêm mạc mũi bị kích thích bởi sự chênh lệch nhiệt độ giữa nước với môi trường, giữa niêm mạc mũi với hoá chất Clo trong nước bể bơi gây ra tình trạng tắc nghẽn lỗ thông từ xoang ra mũi, dịch và không khí ứ đọng trong xoang – đây là môi trường cho vi khuẩn hình thành, phát triển và xâm nhập vào lớp màng đáy dưới niêm mạc mũi xoang nên Clo không diệt được những loại vi khuẩn khu trú tại vị trí này.

Nếu không bơi liên tục, hiện tượng phù nề niêm mạc và bít tắc lỗ thông sẽ hết trong khoảng 3 ngày và không gây viêm. Nếu bơi thường xuyên, niêm mạc không có khoảng nghỉ sẽ dẫn tới tình trạng phù nề không hồi phục và bệnh viêm mũi xoang xuất hiện.

Ngoài bệnh lý tiếp xúc với niêm mạc mũi xoang gây viêm, tiếp xúc quá nhiều với nước có chứa Clo cũng gây ra biến chứng da, kích ứng mắt và rụng tóc.

Phòng tránh bệnh viêm mũi xoang khi bơi thế nào?

– Nên xếp lịch bơi 2 lần/tuần để niêm mạc mũi xoang có thời gian hồi phục.

– Cách bơi: giữ đầu trên mặt nước (điều này có thể gây bất tiện cho hầu hết mọi người) vì nếu đầu tiếp tục vào trong nước, thì quá trình thở bình thường có thể thu hút nước vào bên trong mũi.

– Học cách tránh hít nước bể bơi vào mũi: học hít một hơi dài trước khi xuống nước, điều phối cách bơi bằng cách mỗi lần hít hơi vào đường thở là mũi đang ở trên mặt nước, bơi thay đổi tư thế nghiêng từ bên này sang bên kia.

– Sau khi bơi, tắm nước nóng và hít một số loại thuốc để làm sạch các phân tử Clo đọng trên niêm mạc mũi xoang. Điều này sẽ làm giảm đáng kể hiện tượng viêm mũi xoang.

– Tránh lên bờ đột ngột để cơ thể không bị tiếp xúc với sự chênh lệch nhiệt độ giữa nước bể bơi và môi trường bên ngoài, nhất là tránh lên bờ ở chỗ gió lùa.

– Nếu có điều kiện, nên thay đổi vị trí bơi của bạn là các bãi biển chứ không phải các bể bơi. Nước biển sạch là tuyệt vời.

Trong mọi trường hợp bạn thích bơi lội thì nên tập trung vào việc hạn chế tiếp xúc với Clo trong nước để tránh kích ứng niêm mạc mũi xoang.

PGS.TS Phạm Thị Bích Đào – Bệnh viện Đại học Y Hà Nội

Bài viết Phòng tránh viêm mũi xoang khi đi bơi đã xuất hiện đầu tiên vào ngày Vạn Quốc Dược Vương.